💻 №2 ПРАКТИКАЛЫҚ САБАҚ

ЖИ көмегімен туристік тәжірибені жекешелендіру және Google Sheets (немесе MS Excel) арқылы қонақүй брондау деректерін талдау

  • Тақырыбы: ЖИ көмегімен туристік тәжірибені жекешелендіру және Google Sheets арқылы талдау
  • Формат: Компьютерлік практикалық сабақ

🎯 Сабақтың мақсаты

Студенттер:

  • Booking.com / Airbnb / Google Travel арқылы әртүрлі турист типтеріне арналған ұсыныстарды талдайды;
  • ЖИ алгоритмінің ұсыныс беру логикасын түсінеді;
  • Қонақүй брондау деректерін Google Sheets кестесіне енгізеді;
  • Формулалар арқылы автоматтандырылған есеп жүргізеді;
  • Диаграмма құрып, визуалды талдау жасайды;
  • Қорытынды аналитикалық есеп дайындайды.

🧭 Оқу нәтижелері мен кезеңдері

Практика соңында студент:

Дағды Мазмұны
ЖИ қолдану Турист профилі бойынша ұсыныс алу
Кестелік есеп Брондау деректерін құру, формулалар енгізу
Автоматтандыру IF, COUNTA, VLOOKUP, MAX, SUM формулалары
Аналитика Бөлме түрі, табыс, статустарды талдау
Визуалдау Pie chart, Bar chart, Line chart
Қорытынды Нақты ұсыныс пен шешім ұсыну

🔧 Сабақ кезеңдері мен уақыты

Кезең Мазмұны
ЖИ және профиль ұғымы Турист типтерін анықтау
Booking/Airbnb іздеу 3 профиль бойынша 5 ұсыныстан жинау
Sheets кестесін дайындау Деректерді енгізу
Формулалар және автоматтандыру Есептер, статус, бағалау
Диаграмма және қорытынды Аналитика, баяндама

ТОЛЫҚ НҰСҚАУЛЫҚ

🧍‍♂️ Туристік профильдер (міндетті)

Профиль Ерекшелігі
1 Жас саяхатшы-жұмысшы Арзан, орталық, Wi-Fi
2 Балалы отбасы Family room, қауіпсіздік
3 Қарт жұп Deluxe/Suite, тыныштық

1-КЕЗЕҢ — ЖИ-ПРОФИЛЬ БОЙЫНША ІЗДЕУ

Booking.com немесе Airbnb-ге кіріп, әр профиль үшін:

✔ қала таңдайды ✔ сүзгілер қояды ✔ 5 ұсынысты кестеге жазады

Кесте бағаналары:

| Атауы | Бағасы | Рейтинг | Ерекшелігі | Неге ұсынылды? |

Студент ChatGPT-ке сұрақ қояды:

"Осы профиль үшін қандай қонақүйді таңдауға болады және неліктен?"

2-КЕЗЕҢ — GOOGLE SHEETS ҚОНАҚҮЙ БРОНДАУ КЕСТЕСІ

Google Sheets ашып, келесі бағаналары бар кесте құрыңыз:

Клиент аты Келу күні Шығу күні Күн саны Бөлме түрі Баға (₸) Төлем түрі Статус Жалпы (₸)

Дерек → Data Validation арқылы:

  • Бөлме түрі: Standard / Deluxe / Suite
  • Төлем: Карта / Қолма-қол
  • Статус: Тіркелген / Күтуде / Болдырылған

3-КЕЗЕҢ — ФОРМУЛАЛАР

Есеп Формула
Күн саны =D2-C2
Жалпы баға =E2*G2
Орташа тариф =AVERAGE(G2:G11)
Клиент саны =COUNTA(B2:B11)
Максималды төлем =MAX(I2:I11)
Бөлме іздеу =FILTER(A2:I11;F2:F11="Suite")
Клиентті табу =VLOOKUP("Карина";A2:I11;6;FALSE)
Статус автоанықтау =IF(H2="Карта";"Тіркелген";"Күтуде")

Шартты форматтау:

Статус Түс
Тіркелген Жасыл
Күтуде Сары
Болдырылған Қызыл

4-КЕЗЕҢ — ДИАГРАММА ЖАСАУ

Міндетті диаграммалар:

Диаграмма түрі Түсініктеме Көрсететін мәлімет
Pie Chart
(Круговая диаграмма)
— бөліктердің пайыздық үлесін көрсетеді Бөлме түрлері үлесі
Bar Chart
(Столбчатая диаграмма)
— мәндерді бағандар арқылы салыстырады Клиент саны
Line Chart
(Линейная диаграмма)
— уақыт бойынша өзгеріс динамикасын көрсетеді Түскен табыс динамикасы
Combo Chart
(Комбинированная диаграмма)
— бірнеше диаграмма түрін бір графикте біріктіреді Баға + күн саны

5-КЕЗЕҢ — ҚОРЫТЫНДЫ

ЖИ ұсыныстары мен Sheets нәтижесі негізінде:

✔ қай профиль көп табыс әкеледі ✔ қандай бөлме ең тиімді ✔ статустардың үлесі ✔ ЖИ таңдауға қалай әсер етті ✔ 5–7 аналитикалық тұжырым

📎 Тапсырылатын материалдар

Файл Формат
1 Брондау кестесі + формулалар Google Sheets / Excel
2 Диаграмма Sheet ішінде
3 Талдау және қорытынды Word / Docs

🏆 Бағалау критерийлері

Критерий Балл
ЖИ бойынша профиль талдауы 20
Кестені дұрыс толтыру 20
Формулаларды қолдану 30
Диаграмма сапасы 20
Қорытынды 100

🎯 Нәтижесінде студент:

Бақылау сұрақтары:

  1. Туризмдегі жекешелендіру (персонализация) дегеніміз не?
  2. ЖИ туристік ұсыныстарды қалыптастыруда қандай деректерді ескереді?
  3. Әртүрлі турист профилдері үшін ұсыныстар неге өзгеше болады?
  4. Маусымдылық пен баға деңгейі ұсыныстарға қалай әсер етеді?
  5. Жекешелендірудің турист үшін қандай артықшылықтары бар?
  6. ЖИ-негізіндегі ұсыныстардың қандай кемшіліктері болуы мүмкін?

Әдебиеттер:

Негізгі әдебиеттер:

  • Баймухамедов М .Ф ., Баймухамедова А .М ., Боранбаев С.Н. Жасанды интеллект: Kaзipri заманғы теория және тәжірибе / Artificial Intelligence: Modern Theory and Practice: оқу құралы / М.Ф.Баймухамедов, А.М.Баймухамедова, С.Н.Боранбаев, 2 бөлім - Алматы: «Бастау», 2020. - 240 бет. https://rmebrk.kz/book/1174973
  • Муканова Б.Ш., Атикеева С.Н., Сальменова С.К. Қонақжайлылық индустриясының негіздері: оқу құралы. – Нұр-Сұлтан: «Тұран-Астана» Университеті, 2021. - 148 б. ISBN 978-601-7616-63-2. https://rmebrk.kz/book/1172011
  • Киссинджер, Г. және т.б. Жасанды сана және адамзаттың жаңа дәуірі. / Г. Киссинджер, Э. Шмидт, Д. Хаттенлокер; Орысшадан ауд.. - Астана: Zerde Publishing, 2024. - 190б. -ISBN 978-601-80110-7-8. https://rmebrk.kz/book/1188453
  • Сафарян, Азат Арменович. Современные тенденции в туризме: учебное пособие/ А.А. Сафарян. —Москва : Ай Пи Ар Медиа, 2025. —58с. —Текст : электронный. ISBN 978-5-4497-4499-9. https://www.iprbookshop.ru/152233.html
  • Абдель Вахед Э. А. М.Современные технологии в индустрии туризма и гостиничном сервисе: учебник / Э. А. М. Абдель Вахед, В. А. Мендельсон, Л. Н. Абу-талипова; Минобрнауки России, Казан. нац. исслед. технол. ун-т. –Казань : Изд-во КНИТУ, 2021. –204с.ISBN978-5-7882-3025-2. https://www.iprbookshop.ru/108057.html

Қосымша әдебиеттер:

  • Әуелханұлы, М. Жасанды интеллект әліппесі: Қазақша 1000+ промпт, оқу-әдістемелік құралы. - Алматы: AI-Hub publishing баспасы, 2025. - 300б. -ISBN 978-601-09-9275-7. https://rmebrk.kz/book/1189476
  • Роботика. Сөйлесу ережесі және жасанды интеллект. – Алматы, 2019. – 202 б. ISBN 978-601-7940-18-8. https://rmebrk.kz/book/1178341
  • Боден, Маргарет А. ЖИ. Жасанды интеллект: табиғаты мен болашағы. / Қазақ тіліне аударған: Б.С. Омаров; Қазақстан Республикасы Жоғары оқу орындарының қауымдастығы. - Алматы: ТОО «Book Print», 2019. - 136б. -ISBN 978-601-7940-16-4. https://rmebrk.kz/book/1172008
  • Барабанова М.И., Богатырев С.Ю., Борисова О.В. Искусственный интеллект в финансах: Монография.–СПб.: Издательство МБИ, 2024.—492 с.–URL: https://www.ibispb.ru/science/scientific-publications/
  • Сурова, Н. Ю. Искусственный интеллект : монография. — Москва : ЮНИТИ-ДАНА, 2021. — 408 c. — URL: https://www.iprbookshop.ru/123354.html

WEB сайттар тізімі:

  • https://www.unwto.org — Дүниежүзілік туризм ұйымының (UNWTO) ресми сайты.
  • https://www.booking.com — Онлайн брондау платформасы, персонализация және динамикалық баға мысалдары.
  • https://trends.google.com — Google Trends: туризм бағыттарына қызығушылықты талдау.
  • https://www.weforum.org — Дүниежүзілік экономикалық форум (WEF): AI және туризм туралы баяндамалар.
  • https://arxiv.org — Ғылыми мақалалар базасы (Artificial Intelligence, Machine Learning).